Tơ lụa Việt Nam vươn mình ra biển lớn – Sứ mệnh của Lụa tơ tằm Bảo Lộc

Cuộc trở mình của Lụa tơ tằm Bảo Lộc đặt mục tiêu làm cho người tiêu dùng biết đến thương hiệu tơ lụa Bảo Lộc. 

vải lụa bảo lộc

Trong quá khứ, những chuyên gia của Nhật Bản từng xác định Bảo Lộc là xứ tốt nhất Việt Nam để làm tơ lụa. 

Đến giữa năm 2017, tơ lụa Bảo Lộc đã có mặt ở thị trường Nhật Bản, Ấn Độ, Ý, Anh, Pháp và các nước khu vực Trung Đông. 

Từ tơ tằm, các nhà dệt ở Bảo Lộc đã sản xuất lụa satin dùng may kimono cho người Nhật; lụa yozu dùng may khăn đội đầu ở các nước khối Ả Rập, Ấn Độ; vải lụa habuta, CDC dùng may âu phục cao cấp…

Ai đưa Bảo Lộc thành Thủ phủ của Tơ tằm Việt Nam?

tơ lụa bảo lộc

Những ghi chép của Hiệp hội Dâu tằm tơ Việt Nam nói rằng từ năm 1955, khi chiến tranh ngày càng ác liệt, trồng dâu nuôi tằm và sản xuất tơ bị xóa sổ ở khu vực miền Nam. 

Năm 1965, Chính phủ Nhật Bản dự định viện trợ cho chính quyền Sài Gòn khoảng 10 triệu USD để trồng dâu nuôi tằm ở Tây Nguyên thay cho bồi thường chiến tranh (Colombo plan) và đã cử chuyên gia sang miền Nam Việt Nam khảo sát thổ nhưỡng, thời tiết, trồng thử giống dâu, nuôi thử giống tằm.

Kết quả thử nghiệm cho thấy việc trồng dâu nuôi tằm – nền móng của công nghiệp ươm tơ dệt lụa – thích hợp một điểm ở tỉnh Kon Tum, một điểm ở tỉnh Gia Lai, ba điểm ở tỉnh Lâm Đồng (gồm huyện Đức Trọng, huyện Di Linh, Bảo Lộc). 

Họ đã chọn Bảo Lộc làm nơi trồng dâu, nuôi tằm với các giống tốt nhất của Nhật Bản thời đó. 

 Năm 1968, người Nhật bắt tay xây dựng Trung tâm tằm tang Bảo Lộc. Chiến tranh ác liệt nên chương trình Colombo của Nhật Bản giúp chính quyền Sài Gòn phát triển nghề dâu tằm tơ ở Tây Nguyên không thực hiện được. 

Nhưng những đánh giá khoa học thực hiện suốt ba năm của các chuyên gia Nhật Bản đã giúp Việt Nam xác định được đâu sẽ là “thủ phủ tơ tằm”.

Sau năm 1975, Trung tâm tằm tang Bảo Lộc được tiếp quản, trở thành nơi cung cấp giống tằm cho cả nước, về sau, phát triển thành một liên hiệp dâu tằm tơ chuyên sản xuất giống, trồng dâu nuôi tằm và ươm tơ dệt lụa. 

Lụa tơ tằm Bảo Lộc – Con đường tơ lụa của Đông Nam Á

lụa tơ tằm bảo lộc 2

“Ngành tơ lụa là ngành kết hợp nông – công nghiệp một cách nhuần nhuyễn, tạo ra nhiều lao động và lợi nhuận nên nhiều quốc gia đang quay trở lại đầu tư cho ngành này” – ông Fei Jianming, tổng thư ký Hiệp hội Tơ lụa thế giới, nói với nhận định trong số các quốc gia Đông Nam Á, ngành tơ lụa Việt Nam có nền tảng tốt nhất với những làng nghề lâu năm.

Việt Nam xuất khẩu nhiều sợi se hơn Nhật Bản và Trung Quốc, xuất nhiều tơ sống hơn Campuchia và Thái Lan. 

Nhưng để có tiếng nói, lụa Bảo Lộc phải bước thêm một bước mới. Nếu những năm qua sản xuất sợi là chính, giờ là lúc phải bắt tay sản xuất lụa, bởi một sản phẩm lụa hoàn chỉnh mới có thể định danh một vùng đất, một thương hiệu. 

Chỉ với sợi tơ thô bán đi, ngành tơ lụa Bảo Lộc sẽ mãi mãi dừng lại ở mức gia công với giá trị lợi nhuận thấp.

Tơ lụa Bảo Lộc vực dậy nhờ sự giúp sức của Thời trang thuận tự nhiên

“Brazil là nước có tiếng nói trọng lượng trong ngành tơ lụa thế giới nhờ vị trí thứ 5 thế giới về sản xuất lụa dù mỗi năm chỉ sản xuất 400 tấn tơ sống (chưa bằng một nửa sản lượng tơ Bảo Lộc). Để giữ vị trí tốt như vậy, họ sản xuất tơ chất lượng cao cho ngành lụa trong nước và đi mua tơ khắp thế giới, trong đó có Bảo Lộc để sản xuất lụa nội tiêu hoặc xuất khẩu. Việt Nam có truyền thống dệt lụa lâu đời, vùng nguyên liệu mênh mông, lượng tơ tằm chất lượng cao hiếm người có thì nên gìn giữ để sản xuất lụa. Đó mới là hướng đi để đến con đường tơ lụa thế giới. Tôi hiểu ngành lụa các bạn trải qua những khủng hoảng đáng kể nhưng giai đoạn cầm cự đã qua. Cần một sự đầu tư tốt hơn để tơ thành lụa ngay trong nước” – ông Fei Jianming so sánh và khẳng định Bảo Lộc cần nhìn Brazil như một bài học gần gũi.

“30 năm qua là một chặng đường dài và nhiều nỗi truân chuyên. Tôi cảm thấy những bước chân quá nặng nề và chậm chạp trên con đường tơ lụa Việt Nam. Những năm tháng đầu ấy, những mét lụa Bảo Lộc ra đời đã có ngay chất lượng tiêu chuẩn nhờ áp dụng công nghệ tiên tiến Nhật Bản, Hàn Quốc, các nước châu Âu – nhà thiết kế Minh Hạnh tiếc nuối về ngành lụa Bảo Lộc – Ấy vậy mà giờ, với những con người đã tận tụy cả cuộc đời mình cho lụa mà Bảo Lộc vẫn không được biết đến là thành phố tơ lụa Việt Nam bởi không có một thương hiệu mạnh nào được quảng bá rộng rãi”.

Bà khẳng định: “Hiện tại, một số dòng lụa thương hiệu hàng đầu trên thế giới của Ý, Nhật Bản, Thái Lan được dệt tại Bảo Lộc. Những người kinh doanh lụa thế giới đặt hàng các nhà máy Bảo Lộc và xuất đi bằng thương hiệu của họ với chất lượng đạt tiêu chuẩn quốc tế. Điều này cho thấy chất liệu tơ và tay nghề người dệt lụa ở Bảo Lộc thực sự tốt, đủ sức cạnh tranh quốc tế. Nhưng nếu cứ gia công như vậy và an phận với mức lợi nhuận an toàn, Bảo Lộc sẽ chỉ là một vùng đất đồi núi chuyên gia công tơ lụa, sẽ chẳng một ai, kể cả người Việt Nam, biết rằng cao nguyên có một vốn quý do chính mình tạo ra”.

Và giờ là lúc vùng lụa Bảo Lộc cần sự giúp sức của ngành thời trang hơn bao giờ hết.